Đang quẩy tung nóc bản nhạc nền yêu thích trong game, tự nhiên sáng hôm sau có quả update vài GB chỉ để... xóa xừ mất bài hát vì hết hạn bản quyền? Cay đ*o chịu được. Anh em nào từng chơi mấy con game đua xe như Forza Horizon hay siêu phẩm Alan Wake chắc lạ gì cái cảnh game bị bế khỏi store (delisted) chỉ vì mấy cái hợp đồng nhạc nhẽo hết date.
Nhưng hôm nay, tựa game indie sắp ra mắt Mixtape vừa có một pha xử lý cồng kềnh nhưng cực kỳ mát nịt: Dev quyết định xì thêm tiền để mua đứt (perpetual license) bản quyền nhạc. Nghĩa là game sẽ nằm trên store đến lúc Trái Đất diệt vong, đ*o có chuyện bay màu hay phải tung hotfix để thay bằng mấy bản nhạc không lời nhạt toẹt.
Nói nhanh cho vuông, ở cái ngành game này, bản quyền âm nhạc là một mớ bòng bong. Thường thì các studio chỉ mua quyền dùng bài hát trong khoảng 3 đến 5 năm để tiết kiệm cost. Hết 5 năm? Hoặc là xì thêm tiền tỏi để gia hạn, hoặc là gỡ nhạc ra khỏi game. Nặng hơn thì gỡ cụ nó game khỏi Steam luôn cho rảnh nợ.
Nhưng đội ngũ làm Mixtape thì say đ*o. Tựa game này xoay quanh tuổi teen và những cuốn băng cassette thập niên cũ, nên âm nhạc là linh hồn của game. Mất nhạc thì thà xóa mẹ game đi cho xong. Thế là họ cắn răng trả thêm tiền (pay extra) cho một cái đặc quyền mà đáng lẽ ra giới làm game phải coi là tiêu chuẩn: Mua đứt bản quyền.
Ngay khi tin này lên sóng, cái ổ Reddit /r/Games đã nổ ra một trận combat mổ xẻ cái sự hãm của các hãng đĩa (music labels).
Tại sao phim làm được mà game thì không? Thanh niên AwesomeX121189 chỉ thẳng mặt bọn tư bản bán nhạc: Khác biệt giữa phim ảnh và game là khả năng update. Phim ngày xưa in ra đĩa DVD hay băng VHS thì làm quái gì có chuyện "đột nhập nhà dân để xóa nhạc khỏi đĩa". Nên các hãng đĩa bắt buộc phải bán đứt cho phim. Nhưng game thì khác! Nhờ công nghệ internet thần thánh, dev có thể đấm một cái patch vài MB để xóa nhạc khỏi máy người chơi bất cứ lúc nào. Các hãng nhạc biết thừa cái "lỗ hổng" này, nên chúng nó đ*o bao giờ muốn bán đứt cho game, để còn vin vào cớ "hết hạn" mà đòi thêm tiền.
Trường hợp của mấy ông lớn như GTA thì sao? Nhiều anh em thắc mắc: "Ủa sao Rockstar giàu vãi nồi ra mà GTA Vice City hay San Andreas cứ vài năm lại bị xóa nhạc thế?" Ông thần r_lucasite giải ngố luôn: Vấn đề không phải là Rockstar không có tiền, mà là bọn hãng đĩa không ngu! Cứ thử Google doanh thu của GTA V xem? Nó là cái máy in tiền vô cực (a gabillion dollars). Nếu bạn là chủ bài hát, bạn có bán đứt quyền dùng bài cho một con game kiếm tỷ đô mỗi năm với giá vài chục ngàn đô không? Hay bạn sẽ bắt nó ký hợp đồng ngắn hạn để sau này còn vắt sữa tiếp? Bác moffattron9000 còn châm biếm: "Tôi đo bất ngờ nếu ngân sách mua nhạc của GTA V còn to hơn tổng vốn làm con game Mixtape này gộp lại."*
Vụ việc của Mixtape cho thấy một sự thật phũ phàng: Việc bảo tồn nghệ thuật (art preservation) trong ngành game đang bị bóp nghẹt bởi lòng tham của các tổ chức cấp phép.
Với tư cách là dev, việc host server, lo DB, setup con vps để game chạy mượt đã đủ trầm cảm rồi, nay lại còn phải nơm nớp lo vài năm nữa game mình bị xóa sổ vì một bài hát. Lựa chọn của dev Mixtape thực sự là một nước đi dũng cảm và cực kỳ tôn trọng công sức của chính họ cũng như người chơi. Họ thà tốn kém lúc đầu, chọn những bài hát vừa tầm tiền (không cố đú mấy bài top 1 Billboard), còn hơn là lừa gà game thủ rồi sau này ra mắt bản remaster rác rưởi bị cắt xén tè le.
GG Mixtape. Hi vọng sau vụ này, mấy studio lớn bớt cái trò vắt chanh bỏ vỏ đi, học cách trân trọng đứa con tinh thần của mình một chút.
Nguồn hóng hớt: Reddit r/Games
Game Mixtape vừa chơi lớn khi vung tiền mua đứt bản quyền nhạc để game không bao giờ bị xóa khỏi store. Anh em dev và gamer vào hóng drama bản quyền hãm lờ của mấy hãng đĩa nào!
