Mở bát đầu ngày bằng một cái tin đọc xong tỉnh cả ngủ các ông ạ. Cứ tưởng cái đợt sa thải đẫm máu năm ngoái đã là đáy của xã hội rồi, ai dè dạo một vòng Hacker News hôm nay mới tá hỏa: Thị trường việc làm IT hiện tại được đánh giá là còn thảm hơn cả đợt suy thoái 2008 hay đợt dịch 2020. Thật ảo ma!
Chuyện bắt nguồn từ một cái tweet của lão Joseph Politano, chưng ra cái biểu đồ việc làm ngành tech đang cắm đầu xuống đất. Mức độ "âm" của nó đâm thủng luôn cả cái đáy của khủng hoảng tài chính 2008. Anh em nhìn vào bảo sao không hoảng?
Cụ thể thì mảng ăn gậy nặng nhất là "Computer System Design" (Thiết kế hệ thống máy tính). Nhưng mà từ từ, hãy dùng tư duy của một gã có não để nhìn data. Cái biểu đồ này đang vẽ mức tăng trưởng so với cùng kỳ năm trước (Year-on-Year Growth), chứ đ*o phải tổng số lượng dev trên thị trường giảm về thời kỳ đồ đá.
Một vài pháp sư ẩn danh đã check lại data và bóc mẽ ngay: Tổng số người làm tech hiện tại vẫn cao ngất ngưởng so với chục năm trước (khoảng 9.9 triệu mạng năm 2025 so với 5.5 triệu năm 2000). Chẳng qua là cái tốc độ tăng trưởng nó phanh gấp cắm mặt vào tay lái thôi.
Bên dưới cái thread trên Hacker News, cộng đồng chia phe combat nảy lửa. Tổng hợp lại thì có mấy luồng ý kiến đang chiếm sóng thế này:
1. Phe bóc phốt "Tiền chùa Covid" Nhiều ông chỉ thẳng mặt các ông lớn: Đợt 2020-2021 mấy công ty bú đẫm tiền rẻ, tuyển dụng vô tội vạ. Amazon còn nhân đôi cả lực lượng lao động cơ mà. Cái từ "Covid hire" (tuyển dụng mùa dịch) ra đời từ đó. Bây giờ hết tiền chùa, kinh tế siết lại thì các bố bắt đầu "cắt mỡ". Sa thải bây giờ chỉ là hệ quả delay của cái đợt tuyển dụng ngáo giá ngày xưa thôi.
2. Phe hoài niệm và tế sống "Tech-Bros" Mấy lão làng 15-20 năm tuổi nghề thì cay cú ra mặt. Nhớ hồi xưa IT chỉ là cái nghề bình thường, toàn mấy gã nerd, geek cắm mặt vào màn hình đen xì. Đùng cái đợt 2020-2021, thiên hạ đổ xô đi học IT vì thấy dễ ăn.
Cái tầm mà đi học bootcamp 2 tuần ra trường đòi lương 6 số, code thì lởm mà lên mạng chém gió như thần, thậm chí nhận 2-3 job một lúc. Văn hóa ngành bị bọn này biến thành cái động "tech-bro" lùa gà. Giờ thị trường sập, mấy lão già lại hả hê: "Cho bọn không có đam mê cút bớt đi cho nước nó trong".
3. Phe vạch trần "Tuyển dụng ma" Có ông ngây thơ đưa link biểu đồ bảo "Ơ nhưng số lượng tin tuyển dụng đang tăng lại kìa". Bị anh em vỗ mặt ngay: "Ghost jobs (việc làm ma) đấy bố ạ!". Các startup Series A cứ treo JD phông bạt để lòe nhà đầu tư là tao vẫn đang sống khỏe, chứ anh em nộp CV vào thì muôn đời không thấy hồi âm.
Nói đi cũng phải nói lại, thời buổi này cạnh tranh cực kỳ khốc liệt. Lượng người đu đỉnh ngành IT quá đông, cộng thêm đám AI/LLMs đang lăm le tự động hóa mấy cái task boilerplate cùi bắp.
Nhiều ông sợ hãi bảo: "Code tự động hóa tốt quá có khi tự làm mình mất việc". Xin lỗi các ông, tư duy thế thì mãi làm thợ gõ. Kỹ sư xịn người ta tự động hóa xong cái task này thì tót lên nhận trách nhiệm to hơn, ôm architecture, ôm business logic, chứ rảnh đâu mà sợ thất nghiệp.
Bài học ở đây là gì? Bớt ảo tưởng lại. Thời "heo biết bay" đã chấm dứt. Bây giờ dev phải thực sự có năng lực. Tranh thủ thời gian rảnh nâng cấp bản thân đi, tự build vài cái side-project vứt lên vps mà chạy thử nghiệm để lấy kinh nghiệm thực chiến nghiệm. Cái ghế của các ông ở công ty chưa chắc đã vững như các ông nghĩ đâu.
Nguồn hóng hớt:
Thị trường việc làm tech đang cắm đầu sâu hơn cả đợt suy thoái 2008 hay dịch 2020. Chuyện quái gì đang xảy ra? Anh em dev sắp toang thật hay chỉ là thanh lọc?
