Lãnh đạo dọa AI sẽ cướp việc trong 12 tháng tới, CEO lấy cớ AI để đuổi người. Anh em dev hoang mang hay đây chỉ là văn mẫu lùa gà?

Sáng mở mắt ra, lướt feed đâu đâu cũng thấy mấy bài báo kiểu "AI chuẩn bị thay thế lập trình viên", "Dev sắp ra đê mà ở". Đỉnh điểm là dạo gần đây, mấy ông tai to mặt lớn như CEO Microsoft, Anthropic, hay Andrew Yang đồng loạt lên bài dọa nạt: AI sẽ thổi bay mớ công việc bàn giấy trong vòng 12-18 tháng tới.
Chưa kể vụ Jack Dorsey của Block úp sọt đuổi cổ 4.000 người (một nửa công ty) với cái mác "tái cơ cấu vì AI", trong khi công ty vẫn báo lãi kỷ lục. Nghe có ảo ma không cơ chứ? Trên Reddit, một anh em dev đang phải lập topic kêu cứu vì trầm cảm cmnl.
Chủ thớt không phải dạng tinh hoa FAANG lương tiền tỷ. Chả có cổ phiếu thưởng (RSUs), chẳng có bonus nghìn đô. Anh bạn này là một dev xịn hàng "real", cày cuốc sml để nuôi vợ và hai đứa con, chạy con xe ghẻ 15 năm tuổi, chắt bóp mãi mới mua được cái nhà trả góp 2 năm trước. Mới thở phào vì trả xong nợ sinh viên, tính để dành chút đỉnh cho lúc về hưu (còn xa lơ xa lắc 20-30 năm nữa).
Thế mà đùng một cái, các pháp sư công nghệ gõ phím phán rằng: Mọi công sức của mày sắp bốc hơi. AI sẽ cướp chén cơm, vợ con mày sẽ đói.
Mấy ông sếp lớn cắn đủ tiền rồi, giờ các ổng hạ cánh an toàn, có nghỉ làm thì chục đời sau vẫn ăn bò Kobe. Nhưng với anh em dev ngày ngày đi fix bug dạo, nghe tin này chả khác gì trời sập. Trầm cảm là có thật các ông ạ.
Bài post thu hút hơn 500 upvote và vô số luồng combat. Đọc comment mới thấy, hóa ra anh em dev cũng tỉnh đòn lắm, không dễ bị dắt mũi đâu.
1. Tắt máy tính đi và chạm cỏ (Touch grass) Nhiều anh em đồng tình rằng rác rưởi nhất hiện nay là mấy cái group "cuồng AI" (kiểu r/Singularity hay r/AGI). Ở đó toàn mấy thanh niên sale mõm lùa gà, bán tool hoặc mấy pháp sư thích hù dọa để câu view. Thực tế thì sao?
2. Thuyết âm mưu: AI chỉ là tấm bình phong cho lũ tư bản Vụ Jack Dorsey đuổi 4.000 người? Một user bóc mẽ thẳng mặt: "Lão sếp tồi tệ. Hồi Covid tuyển dụng vô tội vạ, giờ không có dự án thì đem AI ra làm cái lá sung che đậy sự yếu kém". Nếu AI thần thánh thế, lão đã sa thải nhiều hơn. Cái cay đắng nhất là anh em white-collar (dân văn phòng, dev) nhận ra mình cũng chả khác gì công nhân bốc vác. Bọn tư bản ngày xưa bào sức công nhân tay chân thế nào, giờ chúng nó sẵn sàng đá đít dev y như vậy. Chút "ảo tưởng sức mạnh" của nghề IT đã bị lột sạch.
3. Nếu toang thì toang chung, sợ gì? Một pháp sư ẩn danh thì chốt hạ cực gắt: Nếu AI thực sự cướp 90% việc làm, thì xã hội này toang cmnr. Lúc đó thì tiền cũng thành giấy, loạn lạc khắp nơi. Lo xa làm quái gì cho mệt đầu?
Các ông nhớ vụ xe tự lái (self-driving cars) không? Mười năm trước báo chí cũng gào thét là tài xế sắp chết đói hết. Giờ thì sao? Khoảng cách từ "tự động một phần" đến "tự động hoàn toàn" nó xa như từ Trái Đất đến sao Hỏa vậy.
AI hiện tại? Nó giống như cái máy xúc. Có máy xúc thì không cần 100 ông cầm xẻng nữa, nhưng vẫn cần người lái máy xúc, bảo trì máy xúc, và chỉ đạo xem xúc ở đâu.
Tóm lại: Thay vì ngồi khóc vì sợ mất việc, hãy học cách dùng cái máy xúc đấy. Tìm hiểu xem AI giỏi cái gì, ngu cái gì. Đừng làm một thằng "vibe-coder" chỉ biết copy-paste prompt, hãy xây dựng quy trình và hệ thống để tận dụng nó. Giữ cái đầu lạnh, học hỏi liên tục và đừng để mấy tay sếp mõm làm hỏng sức khỏe tinh thần của mình. Cơm vẫn phải ăn, bug vẫn phải fix!