Đợt 2 năm trước đi đâu cũng nghe cái văn mẫu "AI cướp nồi cơm của dev", "chỉ cần AI là xong project". Giờ thì sao? Mấy khứa sếp từng gáy to nhất vụ "dùng AI thay thế nhân sự" chắc đang toát mồ hôi hột.
Anh em nào hay nằm vùng đọc data chắc biết thằng FRED. Theo dữ liệu trên Indeed, lượng tin tuyển dụng Software Dev đã chạm đáy cmnr vào khoảng tháng 5/2025. Nhưng đời không như mấy tay lùa gà AI mường tượng, từ cái đáy đó, số lượng job bắt đầu lầm lũi bò lên suốt 10 tháng liền.
Đến thời điểm hiện tại, lượng job đã tăng 15% so với lúc chạm đáy, và gia tốc từ đầu năm 2026 thì bứt tốc cực gắt. Điều này vả thẳng một cú trời giáng vào cái mớ lý thuyết "AI is killing developer jobs" ra rả suốt 2 năm qua.
Nghĩ cũng hợp lý thôi các ông ạ. AI làm chi phí code rẻ đi, kéo theo việc người ta đẻ ra lắm product (và cũng lắm rác) hơn. Nhưng đẻ ra xong ai maintain? Ai thiết kế kiến trúc hệ thống? Ai chùi rửa cái đống code spaghetti do AI gen ra? Cuối cùng vẫn phải cần tới mấy thằng dev vọc vạch sấp mặt thôi.
Dân tình trên Reddit được dịp combat nổ não, mổ xẻ đủ mọi ngóc ngách của cái thị trường ảo ma này. Có mấy luồng quan điểm đang chiếm sóng mà tôi thấy khá "bánh cuốn":
1. Thực tế phũ phàng từ Headhunter: Một đạo hữu chia sẻ câu chuyện từ người quen làm agency tuyển dụng IT ở London: Bắt đầu từ tháng 1/2026, lượng job mở mới đã tăng gấp 3 lần so với cuối năm ngoái. Hài hước nhất là, TẤT CẢ các project mang tên "Triển khai AI thay dev" của năm 2025 đều đã toang hoặc bị chuyển sang chế độ "từ từ tính tiếp". Các công ty giờ lại lật đật quay về máng lợn, tuyển dụng con người bằng xương bằng thịt.
2. Thuyết âm mưu & Sự bất lực của tư bản: Một pháp sư ẩn danh thì lại cay cú bóc phốt: Mấy cái đợt sa thải đồng loạt chẳng qua là chiêu trò dìm lương của giới tư bản. Bọn C-level giờ toàn mấy lão lùa gà, đ*o có khả năng nhận diện nhân tài thật sự. Bọn tập đoàn lúc nào cũng mang tư duy coi dev như mấy cái bánh răng lắp ráp máy vô hồn, cắm vào là chạy, hỏng thì thay.
Tụi nó lười train, đ*o muốn tốn tiền đào tạo, nên xóa sổ luôn khái niệm "entry-level". Tuyển Junior mà đòi 3 năm kinh nghiệm, bắt làm dăm ba bài test Leetcode tào lao chả liên quan mọe gì đến công việc thực tế, để rồi mướn toàn thợ gõ học vẹt. Hậu quả là thị trường "trên đông dưới tả tơi" - đua nhau giành giật Senior 5 năm kinh nghiệm, trong khi Intern/Fresher thì khóc ròng.
3. Nghịch lý Jevons - Bài học từ bác sĩ X-quang: Có cao nhân ví von dev bây giờ giống mấy bác sĩ chẩn đoán hình ảnh hồi xưa. Hồi AI mới ra, ai cũng rống lên là bác sĩ X-quang ra rìa. Ngờ đâu AI làm việc chụp chiếu rẻ đi, bệnh nhân xài nhiều hơn, khối lượng dữ liệu khổng lồ đẩy về bệnh viện. Kết quả? Bệnh viện phải mướn THÊM bác sĩ để review kết quả AI và tương tác với bệnh nhân. Dev cũng thế, tool càng ngon, requirement càng phình to, job càng nhiều.
4. Khởi nghiệp đang bóp nghẹt Big Tech? Dòng tiền có vẻ đang chảy từ đám Big Tech cồng kềnh sang các startup nhỏ gọn, linh hoạt. Startup mọc lên như nấm, cắn RAM cắn CPU thì vẫn cần kỹ sư tối ưu hóa thôi.
Thị trường chắt lọc rồi anh em ạ. Cái thời "learn to code" vớ vẩn khóa học 3 tháng đòi lương nghìn đô qua lâu rồi. AI không cướp việc của dev, nó chỉ cướp việc của những ông dev lười suy nghĩ, code như thợ gõ mà đ*o hiểu bản chất hệ thống.
Anh em cứ vững tay phím. AI chỉ là cái búa xịn xò con bò, nhưng để xây một cái nhà không sập thì vẫn cần thợ cả. Cứ rèn luyện tư duy system design, cày sâu vào core, vì lúc server sập, khách hàng chửi, sếp chỉ biết réo tên anh em mình chứ có réo tên ChatGPT đ*o đâu.
Tin chuẩn chưa anh em? Dữ liệu cho thấy job IT đang tăng 15%. Mấy project dùng AI thay dev chết yểu, các sếp lại lật đật vác tiền đi thuê thợ gõ.
